Foto: RDNE Stockproject, Pexels

Miniatuur 369
Geschreven door Marion Sanders
Voorgelezen door Sanne van Deursen
Geluidsmontage Seth Mook
Thema: Het Verschil
16 december 2025
Titel: Leven en Dood

 

Een gedicht van Esther Jansma:
‘Ik houd niet van verschillen’, schreeuwt Oud. ‘Muren in een land-
schap veranderen mensen in wij en de anderen. Ik wou dat het
ophield!’

Leven en dood

Het kerkelijk jaar is inmiddels afgesloten. Advent is begonnen.
De jaarwisseling 2025/2026 staat voor de deur.
En ik kijk om naar 2025.
Hierin hebben twee sterfgevallen plaats gevonden, twee voor mij belangrijke gebeurtenissen die zo tegenstrijdig waren, dat het voor mij nauwelijks te bevatten was.
Twee verschillende processen

Sowieso hadden beide figuren een heel ander leven geleid.
De één wist heel goed de aandacht naar zich toe te trekken. Zorgde ervoor om meer en beter te zijn dan de ander en leefde graag groots.
De ander wilde juist niet als middelpunt zichtbaar zijn, maar was absoluut ook niet ondergeschikt aan de ander. Eerder graag op zichzelf.
Een groter verschil was voor mij niet denkbaar.

En nu zijn beiden dit jaar overleden.

De zwaar aanwezige is op een bewust gekozen tijdstip overleden, gevolgd door een uiterst sobere en zonder enige zichtbare vorm van uitvaart. En waarbij pas naderhand de kennisgeving kwam.

De ander werd, op zijn onverwachte laatste dagen, vierentwintig uur per dag omringd door zijn
Intimi. Een bijzondere band ontstond. Daarna een uitvaart met zoveel warmte en ook nog zoveel zonneschijn dat door het glas in lood raam over de overledene werd uitgestraald.
Enkele weken later vond de uitvaartdienst plaats, een bijna transcendente rouwdienst vanuit een vereniging waar hij bij hoorde, in kleine kring. Leven en dood kwamen samen. Hierdoor kon voor mij het verleden overgaan in de toekomst, voor mij de essentie.
Felix Timmermans verwoordt dit prachtig in het gedicht ‘De kern van alle dingen’:
De kern van alle dingen
is stil en eindeloos.
Alleen de dingen zingen.
Ons lied is kort en broos.

En donker zingt mijn bloed,
van heimwee zwaar doorwogen.
Ik zeil langs regenbogen
Gods stilte tegemoet.

Naar de toekomst, waarin ik wil geloven. Waarin ik hoop durf te hebben dat na een enorme berg struikelblokken vertrouwen komt. Vertrouwen in elkaar en in de samenleving om verder te kunnen gaan.

gepubliceerd op 16 december 2025